مديتيشن و ذهن‌گرایی

مشکل مدیتیشن که امروزه در عرفان‌های مختلف مخصوصا عرفان‌های هندی، بسیار بر آن تاکید می‌شود، چه می‌باشد؟

meditation.jpgدر بسياري از عرفان‏ها عملي به نام مديتيشن مطرح است که در راستاي آرامش بخشي به مخاطب به کار گرفته مي‏شود. مديتيشن مدل‏ها و فرمول‏هاي مختلف دارد و از هر کدام تأثير خاصي انتظار مي‏رود و اساتيد مديتيشن هر کدام را با هدف خاصي توصيه مي‏کنند.

امروزه آن چه در مديتيشن و مراقبة هندي مطرح است، «ذهن‌گرايي» است. آن‌چه در فرايند ذهن محوري نقص محسوب مي‏شود «تک‌نگري» است. از آن‌جا که در مديتيشن و خلوت‌گزيني هندي، بايد با تمامي افکار و خيالات مزاحم، عادي برخورد کرد و فقط شاهدِ رفت و آمد افکار بود و به عمليات نظاره، بسنده نمود؛ نظاره‌گر بايد همه چيز را غيرواقعي ببيند و همه امور را با خود بيگانه فرض کند و با «عينک وهم» به همه چيز بنگرد، چرا که اگر قرار باشد با اخبار و رويدادها، جدي برخورد کرد و حساسيت به خرج داد؛ در آن صورت «نظاره‌گري محض» اتفاق نمي‏افتد. هرچند آن چه از ناحيه شاهد اتفاق مي‏افتد، «بي تفاوتي» در برابر پديده‏هاي خارجي است، اما در حقيقت، دادن راي موافق به هر چيزي است که در عالم خارج اتفاق مي‏افتد. چرا که ناظر قصد مقابله با هيچ چيزي را ندارد و خوب و بد همه مي‏آيند و مي‏روند و او فقط بايد خود را دور نگهدارد و خويشتن را در معرض قرار ندهد. نتيجه چنين تعاملي با واقعيات دنياي خارج، دادن رأي ممتنع به همه چيز و کنار کشيدن از هرگونه رفتار اصلاحي در عرصه اجتماع است. روشن است آن چه با اين توصيف در نهايت رقم مي‏خورد؛ «عدم احساس مسئوليت» در برابر ديگر انسان‏ها و از بين رفتن «روح همدردي» با ديگران است.

تک محوري در عرفان ساحري که به خاطر توجه ويژه به نيروهاي طبيعت «عرفان طبيعت‌گرا» نام گرفته است، به گونه‏اي پررنگ مطرح است. دستاورد اين آيين فراموش کردن آن دسته از قواي معنوي انسان است که مستقيم با طبيعت و کشف طبيعت ارتباط پيدا نمي­کند. يعني تنها آن‌دسته از گرايش­هاي معنوي انسان که مي‌تواند به طور مستقيم در وحدت با طبيعت و تسلط بر نيروهاي طبيعي و فوق طبيعي به کار آيد در عرفان ساحري مورد توجه است و ديگر گرايش‌‏هاي ماورايي انسان حتي مورد اشاره هم قرار نمي­گيرد از همين‌روي مفاهيمي مانند عشق، محبت، خدمت به مردم، عبادت و مراقبه که در ديگر عرفان­هاي نوظهور صفحات و اوراق زيادي را به خود اختصاص داده است در عرفان ساحري فراموش شده­اند و همه فضايل روحي در آيين ‏هاي جادويي و نگرش‏هاي آميخته با اوهام خلاصه مي­شود.

دیدگاه ها

ارسال ديدگاه جديد

(لطفا از درج سوال در ديدگاه ها خودداري فرماييد براي طرح سوالات خود به اين آدرس مراجعه فرماييد)

محتویات این فیلد به صورت شخصی نگهداری می شود و در محلی از سایت نمایش داده نمی شود.
  • آدرس های وب و ایمیل به صورت اتوماتیک به لینک تبدیل می شوند.
  • تگ های مجاز : <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <br>
  • خطوط و پاراگرافها به صورت اتوماتیک جدا سازی می شود.